"We hebben het daar alleen over vogels"

Door: Cees Brinkman

Vele jaren geleden werd ik lid van de Vogelwacht Zaanstreek. In die beginjaren hoorde ik niet alleen tal van vogelnamen noemen, ook de naam 'Vlieland' kwam in gesprekken regelmatig langs, in één adem genoemd met die van 'het Posthuys'. Nooit eerder was ik op Vlieland was geweest, en omdat in die tijd lang nog niet iedereen aan fotograferen deed, had ik geen beeld bij deze namen.

Het Posthuys was een groot, oud gebouw, zo vernam ik. De kamers waarin je moest slapen waren klein, aan een fonteintje kon je je met koud water lekker wassen. Alleen op de gang had je een douche. Wat het eten aanging: het was zeker geen 5-sterren hotel, maar het was er wel gezellig en daar ging het om!

Met windkracht 8 naar Vlieland

Al spoedig bleek mij dat er mensen binnen de vereniging met plannen rondliepen om in de vogeltrektijd met de leden – jaarlijks – een meerdaagse tocht naar het eiland te maken. Omdat de vereniging tijdens de eerste Vlielandjaren zonder voorzitter zat, nam Martien Roos de leiding voor zijn rekening, tijdens de voorbereidingen en op Vlieland zelf. Toen hem dat te veel werd, heeft hij mij vriendelijk verzocht – nou ja, vriendelijk? – voortaan de excursies te gaan leiden. Zo gezegd, zo gedaan, niet wetende waar ik met al die kerels aan was begonnen!

De eerste excursie die ik mocht organiseren, was die van 1972. Vanaf het begin heb ik er een gewoonte van gemaakt om alle zaken rond de excursie op schrift vast te leggen, en dat gold zeker voor de namen van de (jaarlijkse) deelnemers onder vermelding van het bijbehorende jaartal, iets waar ik geen spijt van heb gehad.

Deelnemers Vlieland excursie

Deelnemers aan een van de vele Vlieland excursies

De hierboven afgedrukte groepsfoto is zo maar een greep uit de vele foto's die van de deelnemers aan de excursies zijn gemaakt; de totaallijst met namen-plus-jaartallen beslaat vele, vele pagina's.

Deelnemerslijst Vlieland excursie

Gedeelte van deelnemerslijst Vlieland excursies

Als ik de lijst doorloop, kom ik van alles tegen en komen mooie herinneringen bovendrijven, zoals bij de fotos uit 1975, van de heenreis op zee, waarbij we een windkracht 8 moesten zien te overwinnen.

Jongste-lid-mét-telescoop

Anneke Schaap

Anneke Schaap

In 1980 werd voor het eerst een vrachtwagen gecharterd voor het vervoer van de bagage. Buitenlanders, Belgen welteverstaan, waren er sinds 1985 al bij. Zij kwamen uit Turnhout, de club van Pol van Gils. Al spoedig bleek dat wij Zaankanters veel van onze zuiderburen konden leren, vooral op het gebied van zangertjes! De Vlieland-excursie kreeg concurrentie… en wel uit eigen club, met de Zweden-excursie.
In 1986 waren voor de eerste keer enkele dames van de partij, te weten mevrouw Mulder, Rita Kranen en Rieneke Koning. We gingen steeds meer met onze tijd mee, hetgeen afgeleid mocht worden aan het toenemend aantal telescopen dat werd meegenomen, waaronder die van Anneke Schaap, destijds het jongste lid!

Vogelaars op het groene laken

Aad Bakker

Aad Bakker

En als we dan eens een dag met veel regen hadden, dan konden we in die beginjaren binnen biljarten, lezen, sjoelen of een sigaartje roken. Het biljarten was zelfs zo in trek dat het Mart van Herp verlokte tot de volgende uitspraak: "Als ooit alle Zaanse vogelgebieden zouden zijn opgeheven, dan richten we een biljartclub op!"
Het biljart in het Posthuys werd overigens in later tijden opgedoekt, kennelijk was niet iedereen zo fanatiek als wij!

Trek in vogels

Sommige verhalen op Vlieland kenden een lang leven, zoals de avonturen van Goos van Gulik, over clandestiene maaltijden in de officiersmess van de luchtmachtbasis. En wat mooie verhalen betreft: daar had je natuurlijk 'Mister Vlieland Number One', Herman Mensink. Alles wat ter sprake kwam, werd door Herman Mensink genoteerd, aantekeningen die hij ieder jaar in zijn Vlieland- verslag verwerkte, verslagen die doorgaans een prachtige titel of motto meekregen.
Herman bediende zich dikwijls van mooie of cryptische uitspraken. Zo had hij regelmatig "trek in vogels". Een greep uit die fraaie motto's die zijn verslagen sierden:

  • Wat een rotganzen! (1976)
  • Door het water het wad niet zien (1978)
  • Fluisteren in de stilte van kamer 4 (1979)
  • Haal uit je kijker wat erin zit! (1984)

Maar die verslagen was nog niet alles, op een gegeven moment is er zelfs een heuse roman van zijn hand verschenen, getiteld 'Dertig stappen op het wad'.

 


Roman: Dertig stappen op het wad

Duivenkaters en kokoskoeken

De jaarlijkse excursie van onze vereniging kende steeds meer deelnemers. Bij een van die uitstapjes, een voorval dat ik u niet mag onthouden, kreeg ik (als excursieleider) enkele weken voor vertrek een briefje van Jan Spreeuw, met zijn verzoek om tijdens de komende excursie als tafelpresident te mogen fungeren. En… hoe bestaat het… als tegenprestatie zou Jan dan zelfgebakken kokoskoeken uitdelen.
Uiteraard werd het verzoek van Jan ingewilligd, niet alleen was Jan een begenadigd spreker, maar daarnaast was hij werkzaam bij… Verkade in Zaandam!
En er waren nog meer lekkernijen: Ome Gerrit (Gerrit de Waal) nam duivenkaters mee, die afkomstig waren uit Waterland-Amsterdam, volgens Gerrit de lekkerste die er bestonden. En inderdaad… bijna net zo lekker als de kokoskoeken van Jan Spreeuw!

Jan Spreeuw

Jan Spreeuw

Vlag in top

Vlag in top

Fouke Wagenaar, Gerrit Bochem
en Wiebe van der Honing

Voor de lokale bevolking bleef onze aanwezigheid zeker niet onopgemerkt, in 1981 was er zelfs sprake van een heuse affaire: Geerlof de Roos, journalist op Vlieland, vond dat de Volgelwacht meer overlast veroorzaakte dan de straaljagers. Dit nieuws haalde zelfs een landelijk ochtendblad.
Gelukkig heeft dit akkefietje verder geen gevolgen gehad voor onze club, in 1986 konden we gewoon ons 20-jarig jubileum op Vlieland vieren. Op de foto zien we Gerrit Bochem, Fouke Wagenaar en Wiebe van der Honing, gehuld in feestelijke tenue, met de verenigingsvlag in top.

Hoe leuk het ook was, aan alles komt een eind. Voor mij moest dus een opvolger worden gezocht. En dat is gelukt! Jaap Zijp verzamelde een prachtig team om zich heen, de zogenaamde Vlaggenhijsers. Vanaf dat moment voerden zij de scepter op ons aller geliefde Vlieland.
Veel succes mannen!

Fouke Wagenaar

Fouke Wagenaar

Gerrit Bochem, Fouke Wagenaar, Jaap Zijp, Wiebe van der Honing

Gerrit Bochem, Fouke Wagenaar, Jaap Zijp, Wiebe van der Honing