Winderige Euro Birdwatch 2009

Datum: 3-10-2009
Bron: Vogelbeschermingswacht "Zaanstreek"

Op zaterdag 3 oktober 2009 hebben leden van de Vogelbeschermingswacht "Zaanstreek" de hele ochtend (trek)vogels geteld. Zij deden dit samen met meer dan 100 andere vogelwerkgroepen in ons land. De vogeltellingen stond in het teken van de internationale Euro Birdwatch, waarbij het hele weekend in heel Europa naar vogels gekeken werd. De vogelwacht had hiervoor een tweetal telposten ingericht:

  • één tussen Neck en Spijkerboor aan de Kanaaldijk langs de zuidkant van het Noordhollands Kanaal (telpost Noord)
  • één in de Wijde Wormer aan het einde van de Oosterdwarsweg bij de ringvaart en het Oostzanerveld (telpost Zuid).

Op beide posten werd geteld van 7.00 uur tot 12.15 uur. In totaal werden 5.963 vogels geteld, verdeeld over 45 soorten. De top 5 werd gevormd door de Grauwe Gans, Kievit, Spreeuw, Goudplevier en Graspieper.

Soort Aantal
Grauwe Gans 1903
Kievit 1326
Spreeuw 1033
Goudplevier 447
Graspieper 249

De harde zuidwester (kracht 5 tot 7) zorgde ervoor dat veel vogels aan de grond bleven. De aantallen van traditionele trekvogels - vinken en lijsters - bleven dan ook wat achter bij de verwachting. Ook zakte de trek na 11.00 uur fors in. Er werd dan ook besloten om de middagtelling te laten vervallen.

Post Noord

Telpost NoordPost Noord - gelegen aan de Kanaaldijk tussen Neck en Spijkerboor - werd bemand door 11 personen die 's morgens om 7.00 uur (in het donker) op een winderige dijk verzamelden. Om niet helemaal van de dijk af geblazen te worden werd de suggestie geopperd om twee auto's als windblokker te gebruiken. Dit goede idee werd snel uitgevoerd en al snel konden de tellers in de luwte van de auto's schuilen.

Terwijl het langzaam licht werd, werden alle oren gespitst op overvliegende vogels, echter alleen de huilende wind werd gehoord; geen trek van lijsterachtigen die je altijd goed kunt horen. Bij het eerste licht werden al wel de eerste Witte Kwikstaarten gespot. Deze zangvogeltjes volgden de loop van het Noordhollands kanaal om enigszins uit de wind te blijven. Een leuk gezicht voor de tellers.

SlechtvalkNa 9.00 uur kwam ook de trek van Graspiepers voorzichtig op gang, maar de aantallen bleven laag. Naast een enkele Boerenzwaluw - ook al tegen de wind in worstelend - werd de show uiteindelijk gestolen door een Slechtvalk. Deze (bijna zeker) lokale vogel joeg vlak bij de telpost achter een watersnip aan, die maar ter nauwer nood wist te ontsnappen.

Na 11.00 uur zakte de trek fors in en werd - na overleg met de andere telpost - besloten om rond 12.00 uur het tellen te staken. Ondanks de harde wind was het een redelijk succesvolle telochtend geworden, met enkele leuke waarnemingen en veel gezelligheid op "Post Noord". De top 5 zag er na opmaken van de balans als volgt uit:

Soort Aantal
Kievit 1116
Goudplevier 329
Spreeuw 115
Graspieper 108
Witte Kwikstaart 56

De complete tellijst van Post Noord is te downloaden via een van de links onderaan deze pagina.

Post Zuid

Telpost ZuidTelpost Zuid - gelegen in de Wijde Wormer, aan het einde van de Oosterdwarsweg - werd bemand door 8 personen. Daarnaast verleende de secretaris van de Vogelwacht - Paul Bakker - enige uren assistentie. Ook op telpost Zuid hetzelfde beeld: een harde wind die veel vogels aan de grond hield. Wel kon een dappere Koperwiek betrapt worden, die ervoor zorgde dat de lijsterachtigen niet geheel op de tellijst ontbraken.

Gedurende de dag was er een beperkte aanloop van mensen die op hun rondje om even stopten om te informeren wat de tellers aan het doen waren. Deze mensen werden gewillig te woord gestaan - af en toe onderbroken door het roepen van een soort - en toonden veel belangstelling voor het werk van de tellers. Twee dames toonden zo veel interesse in vogels, dat zij warm gemaakt konden worden voor de cursus "Vogels herkennen" van de Vogelbeschermingswacht "Zaanstreek".

De in de vroege ochtend gespotte Veldleeuwerik maakte een passerende trimster nog blij. Zij gaf aan dit vogeltje vroeger in de Wijde Wormer veel vaker tegen gekomen te zijn, dan de laatste jaren. De tellers konden deze trieste constatering bevestigen; het gaat niet goed met de Veldleeuwerik in Nederland. De trimster zei "bedankt" en snelde weg, met de wind in haar rug.

Rond 12.15 uur werd ook hier de telling gestaakt en toverde een van de tellers een kruidendrankje uit zijn tas om de tellers - koud geworden door het urenlang trotseren van het onstuimige weer met z'n zeer krachtige wind - van binnen weer wat te verwarmen. De top 5 van telpost zuid zag er als volgt uit:

Soort Aantal
Grauwe Gans 1103
Spreeuw 918
Kokmeeuw 245
Kievit 210
Graspieper 141

De complete tellijst van Post Zuid is te downloaden via een van de links onderaan deze pagina.

Landelijk

Bron: Vogelbescherming Nederland
Net als in 1989 en 1999 vond het tellen plaats langs een tellint dwars door Nederland. Het tellint loopt parallel aan het NIVON Trekvogelpad. Deze lange-afstandswandelroute van 380 km. loopt van Bergen aan Zee tot aan Enschede. In totaal werden 145.450 vogels verdeeld over 177 soorten geteld.

Zang- en roofvogels die zoveel mogelijk boven land vliegen, hadden erg veel last van de harde zuidwestenwind. Zeevogels werden hierdoor richting kust gedreven, waardoor opmerkelijke soorten werden waargenomen. De vogelaars kregen hier grauwe pijlstormvogels, middelste en kleinste jagers in hun verrekijker. Bijzonder was de waarneming van een vale pijlstormvogel.

De landelijke top 5 zag er als volgt uit:

Soort Aantal
Spreeuw 34.198
Kokmeeuw 16.244
Grauwe gans 11.371
Scholekster 10.183
Kievit 7.465
Links